PDA

Xem phiên bản đầy đủ : Vắc-xin diệt... ung thư



freezone
06-09-2009, 02:16 PM
Việc công bố kết quả loại vắc-xin chứa kháng thể MAGE-A3 có khả năng tiêu diệt các tế bào ung thư trong hội nghị nhà ung - bướu học lâm sàng (ASCO) gần đây được giới khoa học coi là một đột phá và có thể sẽ là một liệu pháp mới trong cuộc chiến chống căn bệnh ung thư.
Cho đến nay, việc sử dụng các liệu pháp hoá trị, xạ trị và phẫu thuật trong điều trị ung thư theo nhiều nhà khoa học chưa phải là những liệu pháp hoàn hảo. Tuy nhiên, những liệu pháp này đã giúp cho nhiều bệnh nhân kéo dài được cuộc sống, làm thuyên giảm bệnh tình và trong một số trường hợp giúp khỏi bệnh. Những liệu pháp này phải áp dụng với thời gian dài, tốn kém và gây đau đớn là những cực hình đối với người bệnh. Do vậy việc bào chế thành công loại vắc-xin diệt ung thư được coi là một đột phá mang tính cách mạng trong cuộc chiến chống căn bệnh đang có nguy cơ trở thành dịch trên toàn cầu. Theo dự đoán của ASCO, đến năm 2010 số người mắc ung thư lên tới 8,2 triệu người, nhưng đến năm 2020, số người mắc ung thư đã lên tới 11,6 triệu người - đứng đầu về số người mắc trong tất cả các loại bệnh (số người mắc vữa xơ động mạch năm 2010 là 7,6 triệu và năm 2020 là 8,4 triệu người).


http://tintuconline.vietnamnet.vn/Library/images/10/2009/09/ngay06/lung_cancer_0328.jpg
Vắc-xin chứa kháng thể MAGE-A3 có khả năng tiêu diệt các tế bào ung thư
Loại vắc-xin diệt ung thư đang được các nhà khoa học tiếp tục thử nghiệm trong việc diệt ung thư phổi. Đây không phải là loại vắc-xin phòng bệnh như các loại vắc-xin thông thường, chỉ có chức năng bảo vệ sức khoẻ con người trước những loại virus gây bệnh. Mấy năm trước đây, các nhà khoa học đã bào chế thành công loại vắc-xin ngăn chặn virus có khả năng giúp ung thư tiến triển. Loại vắc-xin này đã được đăng ký bản quyền và đưa vào lưu thông. Nó có tác dụng ngăn ngừa sự nhiễm virus (HPV (human papilloma virus) gây ung thư c ổ tử cung và giúp cho sự phát sinh ung thư vòm họng và thanh quản. Vắc-xin này có những tác dụng nhất định, góp phần làm phong phú thêm kho vũ khí phòng chống ung thư. Tuy nhiên, nó không ngăn chặn được tất cả các loại ung thư. Theo đánh giá của ASCO, chỉ có khoảng 15% những khối u ung thư có liên quan đến lây nhiễm virus, 85% ngã bệnh ung thư là do những nguyên nhân khác, như ô nhiễm môi trường, thực phẩm độc hại, chế độ ăn - uống không hợp lý, nghiện thuốc lá... Do vậy, mục tiêu của các nhà khoa học là bào chế được loại vắc-xin điều trị, tức là loại vắc-xin có khả năng tiêu diệt ung thư ở những người đang mắc.
Ý tưởng này không phải là mới. Ngày giữa thế kỷ XIX và XX, Paul Ehrlich, nhà hoá học và vi trùng học người Đức đã đưa ra giả thiết rằng, những tế bào ung thư có thể tiêu diệt tất cả chúng ta, nếu như hệ miễn dịch không ra tay. Ông đã công bố những bệnh án cho thấy rằng, bệnh ung thư đã bị đẩy lùi ở những bệnh nhân, khi họ bị các căn bệnh virus tấn công và trong quá trình điều trị bệnh do virus đã kích hoạt hệ miễn dịch. Ông cho rằng, việc kích hoạt hệ miễn dịch là nguyên nhân đẩy lùi bệnh ung thư.
100 năm sau, người ủng hộ nhiệt huyết giả thuyết của Paul Ehrlich là bác sĩ người Mỹ William Coley. Ông đã tiến hành điều trị bệnh ung thư bằng cách tiêm trực tiếp vào khối u nhóm vi trùng gây bệnh đã được “thuần hoá”. Sự ra đời của các liệu pháp hiệu quả hơn như hoá trị, xạ trị trong điều trị bệnh ung thư đã làm lãng quên liệu pháp đề kháng do Paul Ehrlich đề xướng. Tuy nhiên, các số liệu thống kê và các khảo cứu tại nhiều nước cho thấy, tỷ lệ cao những người bị ung thư là những người có tuổi khi hệ miễn dịch đã bị suy yếu và những người bị bệnh đang điều trị bằng thuốc gây suy giảm hệ đề kháng.
Một hướng tìm kiếm liệu pháp mới điều trị ung thư đã được các nhà khoa học khẳng định, đó là dạy cho hệ miễn dịch chống lại ung thư! Các nhà khoa học đã bào chế được loại vắc-xin chống ung thư da bằng cách lấy tế bào ung thư đơn chiếc từ người bệnh, sau đó làm chúng suy yếu, để không còn khả năng phân chia, gắn với một số gien thích ứng có tác dụng kích thích hoạt động hệ miễn dịch và tiêm cho người bệnh.
Các khảo cứu thí nghiệm cho thấy sau khi tiêm loại vắc-xin này, xuất hiện sự cải thiện ở trên 50% bệnh nhân: Khối u không phát triển ở 30% số bệnh nhân, khối u teo dần và biến mất không để lại dấu vết. Tuy nhiên, việc bào chế loại vắc-xin này rất tốn kém và đòi hỏi phải có những phòng thí nghiệm với máy móc hiện đại. Những khó khăn về tài chính và thiết bị không làm các nhà khoa học nản lòng. Để bào chế được vắc-xin đại trà phải phát hiện được protein hiện diện chỉ trong các tế bào ung thư. Các tế bào ung thư lấy từ người bệnh – cũng giống như các tế bào khoẻ mạnh khác - rất ranh mãnh. Chúng có khả năng “tàng hình” để hệ miễn dịch tự mình không thể phát hiện được.
Việc phát hiện ra protein chỉ có trên bề mặt tế bào ung thư, mà không có trên bề mặt các tế bào khoẻ mạnh là chìa khoá để các nhà khoa học giúp hệ miễn dịch phân biệt, phát hiện và tiêu diệt tế bào ung thư. Việc bào chế thành công vắc-xin chống ung thư phổi được đánh dấu như một đột phá trong việc làm phong phú các liệu pháp chống ung thư. Vắc-xin mới hoạt động theo cơ chế kích hoạt hệ miễn dịch tiêu diệt các tế bào ung thư: Kháng nguyên (protein có trên bề mặt tế bào ung thư) có trong vắc-xin được tiêm vào cơ thể bệnh nhân ung thư. Khi vào cơ thể, kháng nguyên được hệ miễn dịch nhận biết. Các tế bào của hệ miễn dịch kích hoạt các limphocyte T, có khả năng phân biệt các kháng nguyên trên bề mặt tế bào ung thư. Khi các limphocyty T đã được kích hoạt phân biệt được các tế bào ung thư trong cơ thể sẽ diễn ra quá trình tiêu diệt các tế bào này.
Các kết quả nghiên cứu công bố gần đây tại hội nghị các nhà ung bướu lâm sàng cho thấy, loại vắc-xin chứa kháng nguyên MAGE-A3 rất hiệu quả và an toàn, làm giảm 58% bệnh tình ở những người ung thư phổi; ngăn chặn được 27% sự tái phát ung thư ở những người đã được phẫu thuật cắt khối u. Dự kiến rằng, cuối năm 2009, sẽ tiến hành thí nghiệm mang tính toàn cầu về sự hiệu quả và an toàn của vắc-xin này với sự tham gia của 2 nghìn bệnh nhân từ 33 quốc gia trên thế giới. “Đây sẽ là thí nghiệm rầm rộ nhất thế giới về vắc-xin diệt ung thư, nó chứng tỏ tính đột phá của một liệu pháp mới kế thừa ý tưởng điều trị bệnh độc đáo trước đây bị lãng quên” – Ông Marek Szczepaniak, tiến sĩ ung thư học thuộc trường Đại học Y khoa Vacsava (Ba Lan) cho biết.
Gần đây, các nhà khoa học còn phát hiện thêm được một loại protein hiện diện trên bề mặt tế bào ung thư phổi và bào chế thành công loại vắc-xin thứ hai có chứa kháng nguyên MUC1 để chống lại ung thư phổi. “Đây là bước thành công lớn lao của nền y học hiện đại. Bởi lẽ, loại kháng nguyên MAGE-A3 chỉ tìm thấy trên bề mặt tế bào ung thư ở 50% số bệnh nhân ung thư phổi. Như vậy, số còn lại có kháng nguyên MUC1. Với hai loại vắc-xin này chúng ta tự tin noi rằng, chúng ta có thể kiểm soát hoàn toàn được căn bệnh ung thư phổi” – Ông Marek Szczepaniak khẳng định. Loại vắc-xin chứa kháng nguyên MUC1 đã được thử nghiệm trên 1 nghìn bệnh nhân cho kết quả khả quan - đặc biệt đối với các bệnh nhân với bệnh tình ở giai đoạn không thể áp dụng phẫu thuật cắt bỏ khối u.
Việc sử dụng các protein tìm thấy trên bề mặt tế bào ung thư phổi để bào chế vắc-xin là niềm hy vọng lớn và tin mừng cho bệnh nhân và đội ngũ bác sĩ điều trị. Bởi lẽ, ung thư phổi là một loại ung thư cực kỳ nguy hiểm, là thủ phạm gây tử vong hàng đầu cho các bệnh nhân nam giới và thứ hai đối với các bệnh nhân nữ giới. Hàng năm, trên phạm vi toàn cầu, phát hiện trên 1,2 triệu người ngã bệnh, tại Ba Lan – trên 21 nghìn người. Tuy nhiên, số bệnh nhân được cứu sống không nhiều. Các khảo sát tại nhiều quốc gia cho thấy, hơn 80% bệnh nhân tới các hòng khám quá muộn, khi bệnh đã ở giai đoạn không phương cứu chữa. Gần 85% bệnh nhân tử vong sau 5 năm, kể từ khi được phát hiện. Việc bào chế thành công vắc-xin diệt ung thư phổi và sẽ được cấp phép lưu thông trong thời gian tới sẽ làm thay đổi một cách cơ bản tình hình bi quan trong lĩnh vực điều trị bằng các liệu pháp khác.
Một điều hết sức giá trị là 2 loại protein được phát hiện trên bề mặt tế bào ung thư phổi cũng được tìm thấy trên bề mặt tế bào ung thư khác, như loại MAGE-A3 trên bề mặt tế bào ung thư vú và ruột già, còn MUC1 trên bề mặt ung thư bàng quang và ung thư da. “Việc tìm thấy các loại kháng nguyên này trên bề mặt tế bào nhiều loại ung thư cho chúng ta hy vọng lớn rằng, trong tương lai không xa, vắc-xin chống ung thư sẽ trở thành liệu pháp chống ung thư phổ biến như liệu pháp hoá trị và việc điều trị ung thư cũng đơn giản và nhanh chóng như việc điều trị viêm phổi bằng thuốc thuốc kháng sinh” – Ông Marek Szczepaniak lạc quan khẳng định.